Βοηθητικά κείμενα από τη διάλεξη του ΟΜΕ (19/3) για τη ρωσική επανάσταση

Δημοσιεύθηκε: 7/4/2019


του Βασίλη Λιόση


Αναρτούμε δύο βοηθητικά κείμενα που δόθηκαν στην πρώτη διάλεξη (19/3) του φετινού κύκλου σεμιναρίων που γίνονται στο πλαίσιο του ΟΜΕ με θέμα "Τακτική και συμμαχίες στις επαναστάσεις του 20ού αιώνα". Υπενθυμίζουμε ότι η πρώτη διάλεξη αφορούσε τη ρωσική επανάσταση. Το ένα κείμενο είναι ένα χρονολόγιο της ρωσικής επαναστάτης και το δεύτερο περιέχει κάποια βασικά στοιχεία για τη ρωσική κοινωνία εκείνης τη εποχής καθώς και προτάσεις για ταινίες και λογοτεχνικά έργα που σχετίζονται με τη ρωσική επανάσταση.


ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΡΩΣΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ

[Οι πρώτες ημερομηνίες είναι σύμφωνα με το ιουλιανό ημερολόγιο, ενώ οι εντός παρενθέσεων σύμφωνα με το γρηγοριανό. Το πρώτο ήταν 13 ημέρες πίσω σε σχέση με το δεύτερο].

 

Έχω κάποιο προαίσθημα, πως ο "κύβος ερρίφθη". Ίσως το ξεκαθάρισμα των λογαριασμών να γίνει πολύ νωρίτερα από ό,τι θα μπορούσε κανείς να φανταστεί και στους πιο άγριους εφιάλτες του. Φοβερά συμπτώματα παρουσιάζονται. Ίσως να είναι κιόλας αρκετή για να προκαλέσει την αρχική δόνηση η προαιώνια, αφύσικη κατάσταση, που επικρατεί στα ευρωπαϊκά κράτη. Πώς θα μπορούσε, μα την αλήθεια, να χαρακτηριστεί φυσική μια κατάσταση ριζωμένη από αιώνες στο παμπάλαιο και το τεχνητό; Δεν μπορεί πια ένα μέρος από την ανθρωπότητα να κρατάει σκλαβωμένη όλη την υπόλοιπη. Ενώ τώρα αυτόν ίσα-ίσα το σκοπό εκπληρώνουν όλοι οι θεσμοί, που από καιρό έπαψαν να είναι χριστιανικοί, στην Ευρώπη, που κατάντησε ολότελα ειδωλολατρική... Η αφύσικη αυτή κατάσταση πραγμάτων και τα άλυτα αυτά πολιτικά προβλήματα -γνωστά στον καθένα, ας σημειωθεί- δεν είναι δυνατόν παρά να οδηγήσουν σ` ένα τεράστιο, τελειωτικό πόλεμο με τη συμμετοχή όλων, που θα ξεσπάσει σε τούτον τον αιώνα, μα ίσως ακόμα και σε τούτη τη δεκαετία...

Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι 

30 Αυγούστου 1880 

Ημερολόγιο ενός συγγραφέα

 

 

 

 

 

1905

9 ΓΕΝΑΡΗ (22/2) 1905

Μεγάλη διαδήλωση στην Πετρούπολη με συμμετοχή 140.000 λαού. Το καθεστώς απαντά με εκτεταμένη βία και 1.000 διαδηλωτές πέφτουν νεκροί (Ματωμένη Κυριακή). Οι διαδηλωτές ενώ κρατούσαν πορτρέτα του τσάρου που θεωρούσαν ότι θα μπορούσε να τους προστατεύσει από την καταπίεση των αστών και των τσιφλικάδων, τώρα φωνάζουν συγκλονισμένοι: «Δεν έχουμε πια τσάρο».

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 1905

Η Ρωσία χάνει τον πόλεμο με την Ιαπωνία. Η ήττα στον ρωσοϊαπωνικό πόλεμο είναι βαριά αφού στα στενά της Τσουσίμα ο ρωσικός στόλος χάνει 34 πλοία έναντι τριών ιαπωνικών και 12.000 άνδρες έναντι μόλις 110 Ιαπώνων.

ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ 1905

Δημιουργούνται τα Σοβιέτ . Τα Σοβιέτ είναι όργανα λαϊκής αυτοδιοίκησης που λειτουργούν με συζήτηση, αντιπαράθεση, ψηφοφορίες, εκλογές. Συγκροτούνται Σοβιέτ εργατών, αγροτών και στρατιωτών.

5 ΔΕΚΕΜΒΡΗ (18/1) 1905

Κηρύσσεται γενική πολιτική απεργία με σκοπό τη μετατροπή της σε ένοπλη εξέγερση. Η εξέγερση συντρίβεται, αλλά συσσωρεύεται πολύτιμη εμπειρία.

1905-1916

ΔΙΑΣΤΗΜΑ 1905-1916

Στις 19 Ιουλίου του 1914 ξεκινά ο Α΄ παγκόσμιος πόλεμος. Η κρίση του τσαρικού καθεστώτος ολοένα και βαθαίνει. Η άρχουσα τάξη της Ρωσίας προβληματίζεται για το εάν θα πρέπει να λύσει την κρίση μέσω ενός πραξικοπήματος. Τελικά το πραξικόπημα δεν υλοποιείται και επιλέγεται ως άμεση λύση η δολοφονία του Ρασπούτιν το Δεκέμβρη του 1916, του καλόγερου που επηρέαζε έντονα την τσαρική αυλή.

ΦΛΕΒΑΡΗΣ 1917

10-17 ΦΛΕΒΑΡΗ (23-27/2) 1917

 

Ξεκινάει διαδήλωση εργατών στην Πετρούπολη που φτάνει στην κορύφωσή της στις 14 του μήνα. Αυτή την ημέρα σταματάνε τη δουλειά 90.000 εργάτες σε 58 επιχειρήσεις.

23-26 ΦΛΕΒΑΡΗ (8-11/3) 1917

Μεγάλη διαδήλωση γυναικών με αφορμή τον γιορτασμό της Διεθνούς ημέρας της γυναίκας. Εργάτες από τα εργοστάσια συνενώνονται με τις γυναίκες διαδηλώτριες και τα κύρια συνθήματα είναι «Κάτω ο πόλεμος», «Κάτω η απολυταρχία» και «Ψωμί». Η απεργία εξαπλώνεται. Σε εργατικά προάστια ξεκινάνε επιδρομές στα αστυνομικά τμήματα και απαλλοτριώνονται τα πρώτα όπλα. Στρατιωτικά συντάγματα συνενώνονται με τους απεργούς. Γίνεται εφόρμηση στη φυλακή Κρέστι και απελευθερώνονται πολιτικοί κρατούμενοι. Η επανάσταση του Φλεβάρη είναι γεγονός και ο χαρακτήρας της επανάστασης είναι αστικοδημοκρατικός.

27 ΦΛΕΒΑΡΗ (1/3) 1917

Η επανάσταση κυριαρχεί στην Πετρούπολη. Τα Σοβιέτ ανασυσταίνονται, αφού από το 1905 κι έπειτα είχαν εκλείψει. Στα Σοβιέτ κυριαρχούν οι Εσέροι και οι Μενσεβίκοι. Οι Μπολσεβίκοι καλούνε τον στρατό και τους εργάτες να μην υπακούνε στην επιτροπή της Κρατικής Δούμας, αλλά μόνο στο Σοβιέτ. Στα χέρια των εξεγερμένων περνάνε σταθμοί, γέφυρες, τηλεγραφεία, ταχυδρομεία.

28 ΦΛΕΒΑΡΗ (2/3) 1917

Μετά από έκκληση των Μπολσεβίκων χιλιάδες λαού στη Μόσχα κατεβαίνουν στους δρόμους. Σχηματίζονται Σοβιέτ στη Μόσχα (και εδώ πλειοψηφούν Εσέροι και Μενσεβίκοι) και σε όλη τη χώρα, κατά το πρότυπο της Πετρούπολης.

ΜΑΡΤΙΟΣ 1917

1-2 ΜΑΡΤΗ (14-15/3) 1917

Το Σοβιέτ Πετρούπολης αποφασίζει την οργάνωση τμήματος στρατιωτών του Σοβιέτ και ψηφίζεται η περίφημη Διαταγή αρ. 1 που καθιέρωνε μία νέα δημοκρατική τάξη πραγμάτων όλου του στρατού. Τα Σοβιέτ συγκροτούν εργατική πολιτοφυλακή στις επιχειρήσεις, απελευθερώνουν πολιτικούς κρατούμενους, αφοπλίζουν χωροφύλακες, διενεργούν εκλογές για την ανάδειξη επιτροπών στα εργοστάσια, στις επαρχίες. Γίνεται σύσκεψη της Προσωρινής Επιτροπής της Κρατικής Δούμας και των Εσέρων και Μενσεβίκων ηγετών του Σοβιέτ της Πετρούπολης προκειμένου να συζητήσουν το ζήτημα σχηματισμού κυβέρνησης. Συμφωνείται η συγκρότηση νέας κυβέρνησης της οποίας πρόεδρος είναι ο πρίγκιπας φεουδάρχης Λβοφ (Προσωρινή Κυβέρνηση). Ο τσάρος Νικόλαος παραιτείται υπέρ του αδελφού του Μιχαήλ. Οι Μπολσεβίκοι εκφράζουν την αντίθεσή τους στη νέα αυτή εξέλιξη, το Σοβιέτ από την άλλη αποφασίζει στη συνεδρίασή του τη στήριξη της νέας κυβέρνησης. Η συνύπαρξη της Προσωρινής κυβέρνησης και των Σοβιέτ δημιουργεί τη Δυαδική Εξουσία κι έτσι σημειώνεται μία ιδιόμορφη πολιτική κρίση.

15-21 ΜΑΡΤΗ (28-3/4) 1917

Μέρος των Μπολσεβίκων αφήνει περιθώριο για τη στήριξη της Προσωρινής Κυβέρνησης. Η Προσωρινή Κυβέρνηση φανερώνει τον πραγματικό της χαρακτήρα αφού αρνείται τον αναδασμό της γης και συνεχίζει να συμμετέχει στον πόλεμο. Ο Λένιν που βρίσκεται στην εξορία αντιδρά στέλνοντας τα «Γράμματα από μακριά». Παρομοιάζει τη στήριξη της Προσωρινής Κυβέρνησης με την προσπάθεια κάποιου να πείσει τους ιδιοκτήτες οίκων ανοχής να εγκαταλείψουν την αμαρτία.

ΑΠΡΙΛΗΣ 1917

3 ΑΠΡΙΛΗ (16/4) 1917

Ο Λένιν επιστρέφει από την Ελβετία και την επόμενη ημέρα διατυπώνει τις «Θέσεις τ’ Απρίλη». Οι «Θέσεις» αρνούνται τη στήριξη στην Προσωρινή Κυβέρνηση και καλούν σε προχώρημα της επανάστασης στο δεύτερο στάδιο: το σοσιαλιστικό, δηλαδή καλούν σε κατάληψη της εξουσίας από την εργατική τάξη και τους συμμάχους της. Ωστόσο, τα αιτήματα είναι λιτά: Ειρήνη, Ψωμί, Γη. Οι Μπολσεβίκοι δεν φαίνεται να είναι πεισμένοι στο σύνολό τους αρχικά με το σκεπτικό του Λένιν. Προβάλλεται το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ!».

18-21 ΑΠΡΙΛΗ (3-6/5)1917

Η Προσωρινή Κυβέρνηση στέλνει διακοίνωση σε Γαλλία και Βρετανία, διακηρύσσοντας ότι η Ρωσία θα εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της προς τους Συμμάχους και δηλώνει ότι θα συμμετάσχει τον πόλεμο για όσο είναι απαραίτητο. Συγκαλείται η ΚΕ του ΣΔΕΚΡ και καλεί τα Σοβιέτ σε μη στήριξη της Προσωρινής Κυβέρνησης. Ωστόσο, το Σοβιέτ Πετρούπολης που έχει τη δυνατότητα να πάρει την εξουσία ειρηνικά λόγω των συσχετισμών δύναμης, πείθεται από την Προσωρινή Κυβέρνηση και δεν αποσύρει τη στήριξή του σε αυτήν.

ΜΑΗΣ 1917

1-5 ΜΑΗ (14-18/6) 1917

Στις 28 Απρίλη και με δεδομένη την απαξίωση της, η Προσωρινή Κυβέρνηση απευθυνόμενη στα Σοβιέτ, προτείνει κυβερνητικό συνασπισμό. Την 1η Μάη η συμμετοχή στην κυβέρνηση εγκρίνεται στη συνεδρίαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Σοβιέτ Πετρούπολης με θετικές ψήφους των Εσέρων και Μενσεβίκων και αρνητικές των Μπολσεβίκων και των Μενσεβίκων-Διεθνιστών. Στις 5 Μάη σχηματίζεται η κυβέρνηση συνασπισμού (μιλερανισμός).

ΜΕΣΑ ΜΑΗ-30 ΜΑΗ 1917

Οι μπολσεβίκοι κρατώντας σταθερά θέση για μη συμμετοχή και με δεδομένη τη δυσαρέσκεια πολλών εργατών από την τελευταία εξέλιξη, αρχίζουν και αυξάνουν την επιρροή τους πετυχαίνοντας πλειοψηφίες σε πολλά Σοβιέτ. Επιμένουν να προπαγανδίζουν το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ!». Στη συνδιάσκεψη των εργοστασιακών επιτροπών οι Μπολσεβίκοι σημειώνουν συντριπτική νίκη με 339 ψήφους σε 421 συνέδρους.

ΙΟΥΝΗΣ 1917

3 ΙΟΥΝΗ (16/6) 1917

Πραγματοποιείται το 1ο Πανρωσικό Συνέδριο των Σοβιέτ. Εσέροι και Μενσεβίκοι διαθέτουν τα 2/3 των σύνεδρων και οι Μπολσεβίκοι περίπου το 15%. Το συνέδριο παρέχει ψήφο εμπιστοσύνης στην Προσωρινή Κυβέρνηση.

14 ΙΟΥΝΗ (27/6) 1917

Το πλήρωμα του θωρηκτού Ποτέμκιν στασιάζει. Εκτελεί 7 αξιωματικούς και θέτει υπό κράτηση άλλους 11. Εκλέγουν επιτροπή για τη διοίκηση του πλοίου.

18 ΙΟΥΝΗ (1/7) 1917

Πραγματοποιείται διαδήλωση 400.000 ατόμων στην Πετρούπολη. Βασικά συνθήματα «Κάτω οι αστοί υπουργοί», «Κάτω ο πόλεμος», «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ». Ο Λένιν θεωρεί τη διαδήλωση αυτή ως στροφή στην ιστορία της ρωσικής επανάστασης (2η πολιτική κρίση).

ΙΟΥΛΗΣ 1917

3-6 ΙΟΥΛΗ (16-19/7)1917

Το 1ο Σύνταγμα πολυβολητών αρνείται να αναχωρήσει για το πολεμικό μέτωπο. Στις 3 Ιούλη αποφασίζεται να γίνει ένοπλη διαδήλωση κατά της κυβέρνησης και δεκάδες χιλιάδες οπλισμένοι κατεβαίνουν με το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ». Την επόμενη ημέρα οι διαδηλωτές φτάνουν το μισό εκατομμύριο. Ξεσπούν βίαιες συγκρούσεις και υπάρχουν εκατοντάδες νεκροί. Στις 6 Ιούλη 120 ναύτες της Κρονστάνδης αρνούνται να παραδώσουν τον οπλισμό τους. Τα όσα σημειώθηκαν σε αυτό το χρονικό διάστημα έμειναν γνωστά ως τα «ιουλιανά».

7 ΙΟΥΛΗ (20/7)1917

Όλο το προηγούμενο διάστημα ο Λένιν και οι Μπολσεβίκοι κατηγορούνται ως πράκτορες των Γερμανών από τους Μενσεβίκους και το μπλοκ εξουσίας. Αποκορύφωμα είναι η έκδοση εντάλματος σύλληψης του Λένιν. Ο Λένιν φεύγει για τη Φινλανδία.

8 ΙΟΥΛΗ & 24 ΙΟΥΛΗ (21 & 6/8) 1917

Ο Κερένσκι αναλαμβάνει την πρωθυπουργία στις 8 Ιούλη, μετά την παραίτηση του Λβοφ και στις 24 Ιούλη σχηματίζεται η δεύτερη κυβέρνηση συνασπισμού με συμμετοχή των Μενσεβίκων, Εσέρων και Καντέτων. Η Δυαδική Εξουσία λήγει και βρίσκεται σε εξέλιξη η τρίτη πολιτική κρίση καθώς και η αντεπανάσταση.

ΜΕΣΑ-ΤΕΛΗ ΙΟΥΛΗ 1917

Η κηδεία αντεπαναστατών συνοδεύεται και από τον κόσμο της αντίδρασης και από Εσέρους και Μενσεβίκους. Οι στρατιώτες που στασιάζουν χαρακτηρίζονται ως δειλοί και προδότες και οι Μπολσεβίκοι διώκονται ανελέητα. Οι μάζες δείχνουν ανυπομονησία για την πραγματοποίηση της επανάστασης. Οι Μπολσεβίκοι κρίνουν πως δεν είναι ακόμη η ώρα και προσπαθούν να συγκρατήσουν τους εξεγερμένους. Ο Λένιν προτείνει την απόσυρση του συνθήματος «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ» αφού οι ηγέτες των Σοβιέτ διαπράττουν προδοσία σε βάρος της επανάστασης. Η ειρηνική περίοδος της επανάστασης έχει τελειώσει.

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 1917

26 ΙΟΥΛΗ-3 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ (8/7-16/8) 1917

Πραγματοποιείται το 6ο συνέδριο των Μπολσεβίκων στην Πετρούπολη. Ο Λένιν δεν παρευρίσκεται στο συνέδριο αφού κρύβεται για να αποφύγει τη σύλληψη. Με απόφαση της ΚΕ την εισήγηση κάνει ο Στάλιν. Το συνέδριο επιβεβαιώνει την προσωρινή εγκατάλειψη του συνθήματος «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ» και προσανατολίζει το προλεταριάτο και τους συμμάχους του στην ολοκληρωτική κατάλυση της δικτατορίας της αντεπαναστατικής αστικής τάξης.

12-15 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ (25-28/8) 1917

Συγκαλείται Εθνική Συνδιάσκεψη όπου συμμετέχουν εκπρόσωποι από τις τέσσερις Κρατικές Δούμες, των Σοβιέτ, κοινωνικών οργανώσεων, εμποροβιομηχανικών κύκλων, του στρατού και του κλήρου κ.ά. Οι Μπολσεβίκοι είναι ανεπιθύμητοι και οι ίδιοι καλούνε σε μποϋκοτάζ της Συνδιάσκεψης. Παράλληλα στο στρατηγείο του Κορνίλοφ προετοιμάζεται πραξικόπημα. Με δουλειά των Μπολσεβίκων την ημέρα έναρξης της Συνδιάσκεψης πραγματοποιείται απεργία με απρόσμενη επιτυχία. Στη Συνδιάσκεψη συγκρούονται δύο τακτικές. Η μία θέλει πολιτική ανασύνταξη του μπλοκ εξουσίας με «δημοκρατικές» μεθόδους (Κερένσκι), η άλλη προτείνει πραξικόπημα (Κορνίλοφ). Το μόνο θεσμικό όργανο που γεννήθηκε μέσα από τη Συνδιάσκεψη είναι το Προσωρινό Συμβούλιο της Δημοκρατίας (ένα είδος προ-κοινοβουλίου), ένα σώμα που θα μπορούσε να συμπληρώσει το καθεστώς στον νομοθετικό τομέα.

27 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ (10/9) 1917

Ο Κορνίλοφ κινείται με στρατιωτικά σώματα για την πραγματοποίηση πραξικοπήματος. Οι Μπολσεβίκοι καλούνε τον λαό να υπερασπιστεί την επανάσταση αλλά και να ξεσκεπάσει τον Κερένσκι ως συγκαλυμμένο κορνιλοφικό. Κινητοποιούνται 60.000 κοκκινοφρουροί για την υπεράσπιση της επανάστασης. Οι κορνιλοφικοί αποκρούονται αποφασιστικά και το πραξικόπημα αποτυγχάνει.

ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 1917

1-5 ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ (14-18/9) 1917

Το αποτυχημένο πραξικόπημα Κορνίλοφ επιταχύνει τις διαδικασίες. Για πρώτη φορά από την ίδρυση του Σοβιέτ Πετρούπολης οι Μενσεβίκοι και οι Εσέροι βρίσκονται στη μειοψηφία. Με απόφαση της ολομέλειας κατακρίνεται η πολιτική των συνασπισμών, γίνεται έκκληση για το πέρασμα της εξουσίας στα Σοβιέτ και προτείνεται ένα πρόγραμμα επαναστατικών μετασχηματισμών. Έτσι το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ» επανέρχεται στο προσκήνιο. Το Σοβιέτ Μόσχας λαμβάνει παρόμοια απόφαση με αυτό της Πετρούπολης. Αντίθετα σε κοινή σύσκεψη, η Κεντρική Εκτελεστική Επιτροπή (ΚΕΕ) των Σοβιέτ εργατών και στρατιωτών βουλευτών μαζί με την ΕΕ του Πανρωσικού Σοβιέτ των αγροτών βουλευτών, δηλώνει επί της ουσίας τη στήριξη στην κυβέρνηση Κερένσκι.

ΜΕΣΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ 1917

Από τα μέσα του Σεπτέμβρη το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ» γίνεται συνώνυμο με την ένοπλη εξέγερση. Οι Μπολσεβίκοι προετοιμάζουν μεθοδικά αυτή την ένοπλη εξέγερση. Η κυβέρνηση παραλύει και προσπαθεί να ανακόψει την επαναστατική ορμή. Λαμβάνει αποφάσεις κάτω από την πίεση του λαού όπως τη φυλάκιση των κορνιλοφικών. Όσες αποφάσεις στρέφονται ενάντια στις μάζες, παραγνωρίζονται και δεν εκπληρώνονται. Η κατάσταση της χώρας επιδεινώνεται με την οικονομία να παρακμάζει και την οικονομική καταστροφή να παίρνει πανεθνικές διαστάσεις. Η βιομηχανική παραγωγή μειώνεται και ο πληθωρισμός αυξάνεται. Η πείνα εντείνεται και ξεσπάνε ταραχές. Συνολικά τον Σεπτέμβρη σημειώνονται 108 απεργίες, 18 εργατικές ταραχές, 33 περιπτώσεις εργατικής αυτοδιοίκησης, 8 καταλήψεις κ.λπ. Επίσης σημειώνεται πλήθος αγροτικών ταραχών: σημειώνονται 958 περιπτώσεις κατάληψης τσιφλικάδικης γης.

25 ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ (7/10) 1917

Ο Τρότσκι εκλέγεται Πρόεδρος του Σοβιέτ Πετρούπολης. Ολοκληρώνεται ο σχηματισμός της τρίτης και τελευταίας κυβέρνησης συνασπισμού. Η νέα κυβέρνηση δεν μπορεί να λύσει κανένα πρόβλημα και η ρωσική κοινωνία βρίσκεται στα πρόθυρα της επανάστασης. Κανένας από τους πάνω δεν μπορεί να διοικήσει με τους παλιούς τρόπους και κανένας από τους κάτω δεν μπορεί να ζει όπως πρώτα.

ΟΚΤΩΒΡΗΣ 1917

5 ΟΚΤΩΒΡΗ (18/10) 1917

Οι Μπολσεβίκοι αναθεωρούν την προηγούμενη απόφασή τους και αποφασίζουν το μποϋκοτάζ του Προ-κοινοβουλίου.

10 ΟΚΤΩΒΡΗ (23/10) 1917

Ο Λένιν μετά από τρις μήνες παρανομίας, παίρνει μέρος στην ειδική συνεδρίαση της ΚΕ του κόμματος. Αργά το βράδυ ψηφίζεται απόφαση προκειμένου να κατευθυνθεί το κόμμα προς την γενική εξέγερση στο άμεσο μέλλον. Οι ψήφοι είναι 10 υπέρ, 2 κατά και μία ή δύο αποχές. Οι δύο ψήφοι κατά είναι των Κάμενεφ και Ζηνόβιεφ.

11 ΟΚΤΩΒΡΗ (24/10) 1917

Πραγματοποιείται στο Σμόλνι το Συνέδριο των Σοβιέτ των εργατών και βουλευτών της Βόρειας περιοχής, το οποίο συγκαλείται με πρωτοβουλία των Μπολσεβίκων. Οι Εσέροι και Μενσεβίκοι ανακαλούν τους αντιπροσώπους τους. Η απόφαση του Συνεδρίου κινείται στο μήκος κύματος της γραμμής των Μπολσεβίκων. Στην Πετρούπολη δημιουργείται η «Στρατιωτική Επαναστατική Επιτροπή» που αποτελείται από εκπροσώπους του Σοβιέτ Πετρούπολης, του Κέντρου της Βαλτικής, της Φινλανδικής Περιφερειακής Επιτροπής, των εργοστασιακών επιτροπών και της Στρατιωτικής Οργάνωσης της ΚΕ του κόμματος των μπολσεβίκων. Τα Σοβιέτ το ένα μετά το άλλο μπαίνουν στον χορό της προετοιμασίας της επανάστασης.

16 ΟΚΤΩΒΡΗ (29/10) 1917

Σε κλειστή συνεδρίαση της ΚΕ του ΣΔΕΚΡ αποφασίζεται η συγκρότηση Στρατιωτικού Επαναστατικού Κέντρου στο οποίο συμμετέχουν οι Μπουμπνόφ, Τζερζίνσκι, Σβερντλόφ, Στάλιν και Ουρίτσκι.

18 ΟΚΤΩΒΡΗ (31/10) 1917

Οι Ζηνόβιεφ και Κάμενεφ δημοσιοποιούν τη διαφωνία τους στην εφημερίδα του Γκόρκι, διαπράττοντας έτσι μεγάλο ατόπημα. Ο Λένιν απαιτεί με γράμμα προς την ΚΕ του κόμματος τη διαγραφή τους.

24 ΟΚΤΩΒΡΗ (6/11) 1917

Η κυβέρνηση προσπαθεί να συγκεντρώσει δυνάμεις για την αντιμετώπιση της επανάστασης, διατάζεται η σύλληψη του Λένιν, οι ευέλπιδες πιάνουν σημεία της Πετρούπολης, γίνεται επιδρομή στο τυπογραφείο που εξέδιδε το κεντρικό όργανο του μπολσεβίκικου κόμματος.

25 ΟΚΤΩΒΡΗ (7/11) 1917

Δρόμοι και γέφυρες της πρωτεύουσας βρίσκονται στα χέρια των επαναστατών, ενώ καταλαμβάνονται ταχυδρομεία, τηλεφωνεία, σιδηροδρομικοί σταθμοί, κυβερνητικά κτίρια, η Εθνική Τράπεζα. Πρόκειται για μία ειρηνική κατάληψη των νευραλγικών τομέων της πόλης, χωρίς απώλειες ανθρώπινων ζωών. Το βράδυ ξεκινά στο Ινστιτούτο Σμόλνι το 2ο Συνέδριο των Σοβιέτ. Στο συνέδριο την πλειοψηφία την έχουν οι Μπολσεβίκοι μαζί με τους συμμάχους τους, τους αριστερούς Εσέρους με 550 αντιπροσώπους στους 650. Τη νύχτα το πλήρωμα του καταδρομικού "Aurora" έριξε ένα κανονιοβολισμο , δίνοντας το σήμα για την επιδρομή στα Χειμερινά Ανάκτορα και σηματοδοτώντας έτσι την έναρξη τηςΟκτωβριανής ΕπανάστασηςστηΡωσία.

 

26 ΟΚΤΩΒΡΗ (8/11) 1917

Καταλαμβάνονται τα χειμερινά ανάκτορα. Συλλαμβάνονται αρκετοί υπουργοί της Προσωρινής Κυβέρνησης, ενώ ο Κερένσκι διαφεύγει με τη βοήθεια της αμερικανικής πρεσβείας. Η νίκη της επανάστασης είναι γεγονός. Στο Συνέδριο διαβάζεται διάγγελμα γραμμένο από τον Λένιν με το οποίο διακηρύσσεται το πέρασμα όλης της εξουσίας στα χέρια των Σοβιέτ. Θυελλώδη χειροκροτήματα διακόπτουν την ανάγνωση του διαγγέλματος. Ο Λένιν φτάνει στο συνέδριο μεταμφιεσμένος και το βράδυ αρχίζει η δεύτερη συνεδρίαση του σώματος. Στις 11 το βράδυ ψηφίζεται το Διάταγμα για την ειρήνη και στις 2 τα μεσάνυχτα ψηφίζεται το δεύτερο Διάταγμα που καταργούσε την ατομική ιδιοκτησία στη γη. Το Συνέδριο σχηματίζει εργατοαγροτική κυβέρνηση, το Συμβούλιο των Λαϊκών Επιτρόπων. με τον Λένιν πρόεδρο και τους Ρίκοφ, Μιλιούτιν, Τρότσκι, Λουνατσάρσκι καιΣτάλιν να συμπληρώνουν το όργανο. Οι αριστεροί Εσέροι αρνούνται τη συμμετοχή τους στην κυβέρνηση κι έτσι η πρώτη κυβέρνηση έχει καθαρά μπολσεβίκικη σύνθεση.

 

ΝΟΕΜ. 1917

 

 

 

 

 

 

 

 

Η επανάσταση εξαπλώνεται σε όλη τη χώρα. Στην κεντρική βιομηχανική περιοχή τα τοπικά Σοβιέτ είχαν στην πραγματικότητα την εξουσία πριν την εξέγερση του Οκτώβρη. Σε άλλες πόλεις σημειώθηκαν ένοπλες συγκρούσεις και σε άλλες η εξουσία κατακτήθηκε ειρηνικά. Τα χαράματα της 3ης Νοέμβρη η επανάσταση νικά ολοκληρωτικά και στη Μόσχα.




ΒΟΗΘΗΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ

ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ

- Σοβιέτ

- Δημοκρατική δικτατορία του προλεταριάτου και της αγροτιάς

- Δικτατορία του προλεταριάτου

- Επαναστατική κατάσταση

- Αστικοδημοκρατική επανάσταση

- Σοσιαλιστική επανάσταση

- Δυαδική εξουσία

- Μιλερανισμός

 

ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΡΩΣΙΑ

Η κατάσταση στη Ρωσία ήταν ιδιαίτερα αντιφατική και περίπλοκη: μικρό σχετικά ποσοστό της εργατικής τάξης, μεγάλο ποσοστό της αγροτιάς, ισχυρά υπολείμματα φεουδαρχικών σχέσεων, μεγάλη συγκέντρωση της εργατικής τάξης όχι παντού αλλά στις πόλεις, εξάρτηση από το ξένο κεφάλαιο, ιμπεριαλιστική πολιτική από την πλευρά του ρωσικού κράτους, ανάπτυξη του καπιταλισμού αλλά συγχρόνως και άνοιγμα της ψαλίδας της Ρωσίας από τις προηγμένες καπιταλιστικές χώρες της εποχής, τεράστιος φυσικός πλούτος και αξιόλογη παραγωγή (πέμπτη θέση στον κόσμο στην παραγωγή ατσαλιού, έκτη στην εξόρυξη γαιάνθρακα), καθυστέρηση στην παραγωγή των σπουδαιότερων βιομηχανικών προϊόντων ανά κάτοικο.

 

ΟΙ ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΡΩΣΙΑ

Μεγάλη αστική τάξη, τσιφλικάδες, ανώτεροι βαθμοφόροι και άλλοι

περίπου 3,0 εκατομμύρια

Εύποροι μικροϊδιοκτήτες

περίπου 23,1 εκατομμύρια

Φτωχοί μικροϊδιοκτήτες

περίπου 35,8 εκατομμύρια

Προλετάριοι και μισοπρολετάριοι

περίπου 63,7 εκατομμύρια

Σύνολο

περίπου 125,6 εκατομμύρια

 

ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΚΟΜΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΡΩΣΙΑ

ΜΠΟΛΣΕΒΙΚΟΙ

Το 1898 διάφορες ομάδες αποφασίζουν να συγκροτήσουν το Σοσιαλδημοκρατικό Εργατικό Κόμμα Ρωσίας (ΣΔΕΚΡ). Το 1903 πραγματοποιήθηκε το 2ο συνέδριό του. Ένα από τα ζητήματα που συζητήθηκαν ήταν αυτό του καταστατικού του κόμματος. Σε αυτό το ζήτημα ο Λένιν και ο Μαρτόφ διαφώνησαν για τον τρόπο που θα συνδέονταν τα κομματικά μέλη με τις κομματικές οργανώσεις. Ο Μαρτόφ επιθυμούσε ένα κόμμα που θα είχε χαλαρούς δεσμούς με τα μέλη του, σε αντίθεση με το Λένιν που ήθελε ένα κόμμα συνεκτικό. Ένα κόμμα με πειθαρχία. Όταν το θέμα τέθηκε σε συζήτηση η άποψη του Λένιν πλειοψήφησε. Έτσι, διαμορφώθηκαν δύο πολιτικά ρεύματα εντός του κόμματος. Οι Μπολσεβίκοι, αυτοί δηλαδή που κέρδισαν την πλειοψηφία στην ψηφοφορία για το χαρακτήρα του κόμματος και οι Μενσεβίκοι, αυτοί δηλαδή που μειοψήφησαν. Το 1912 οι Μπολσεβίκοι συγκροτήθηκαν ως ανεξάρτητο κόμμα. Τον Απρίλιο του 1917 κατά την 7η Συνδιάσκεψη του Κόμματος το ΣΔΕΚΡ ονομάστηκε επίσημα ΣΔΕΚΡ (μπολσεβίκων). Οι Μπολσεβίκοι υπήρξαν αναμφισβήτητα το κόμμα της εργατικής τάξης. Οι Μπολσεβίκοι έπαιξαν ηγετικό ρόλο και στις τρεις ρωσικές επαναστάσεις (Φεβρουάριος του 1905, Φεβρουάριος του 1917 και Οκτώβριος του 1917). Ειδικά για την οκτωβριανή επανάσταση, υπό την καθοδήγηση του Λένιν, μπόρεσαν τις κατάλληλες στιγμές είτε να αποσύρουν, είτε να επαναφέρουν το σύνθημα «Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ», μίλησαν και για τη δυνατότητα ειρηνικής κατάκτησης της εξουσίας, αλλά και για την ανάγκη ένοπλης εξέγερσης, λαμβάνοντας κάθε φορά υπόψη τους συσχετισμούς και το επίπεδο συνείδησης του λαού. Εκτίμησαν τη σημαντικότητα της συμμαχίας της εργατικής τάξης με τα φτωχά αγροτικά στρώματα. Κράτησαν διεθνιστική στάση κατά τη διεξαγωγή του Α΄ παγκόσμιου πολέμου, ακολούθησαν σωστή πολιτική συμμαχιών, διαμόρφωσαν το κόμμα νέου τύπου, αντιπαρατέθηκαν με το δεξιό και αριστερό οπορτουνισμό, έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη συσπείρωση των συνεπών επαναστατικών δυνάμεων σε όλο τον κόσμο, συνέδεσαν διαλεκτικά την τακτική με τη στρατηγική και όρισαν ως στρατηγικό τους στόχο τη δικτατορία του προλεταριάτου. Παρά το γεγονός ότι έφεραν τον τίτλο των πλειοψηφούντων, τα πράγματα στα Σοβιέτ ήταν διαφορετικά. Εκεί δεν είχαν την πλειοψηφία, αλλά κατόρθωσαν να την αποκτήσουν λίγο πριν την οκτωβριανή επανάσταση εξαιτίας της σωστής τους τακτικής και του γεγονότος ότι δεν έπεσαν στην παγίδα της μικροαστικής ανυπομονησίας. Αδιαμφισβήτητος ηγέτης τους υπήρξε ο μεγαλύτερος επαναστάτης του 20ου αιώνα, ο Λένιν.

 

ΜΕΝΣΕΒΙΚΟΙ

Οι Μενσεβίκοι όπως και οι Μπολσεβίκοι διαμορφώθηκαν στο 2ο συνέδριο του ΣΔΕΚΡ το 1903. Ο Μενσεβικισμός υπήρξε το κύριο οπορτουνιστικό ρεύμα στη Ρωσία, συνδεόταν με τον μπερνσταϊνισμό, τον οικονομισμό και το νόμιμο μαρξισμό, ενώ ηγέτες του υπήρξαν οι Μαρτόφ, Μαρτίνοφ και Ποτρέσοφ. Στη συνέχεια συνδέθηκε μαζί τους και ο Πλεχάνοφ. Η κοινωνική βάση των Μενσεβίκων ήταν κατά κύριο λόγο μικροαστική, ενώ ασκούσαν επιρροή στα πιο ευκατάστατα τμήματα του προλεταριάτου. Με τους Μπολσεβίκους βρίσκονταν μόνο τυπικά υπό τη σκέπη του ΣΔΕΚΡ και επί της ουσίας αποτελούσαν δύο φράξιες με τη δική τους οργανωτική δομή και το δικό τους ιδεολογικό προσδιορισμό. Ο Λένιν ήρθε σε σύγκρουση με τους Μενσεβίκους σχετικά με το ποια τάξη θα ηγεμονεύει στο πρώτο στάδιο της επανάστασης, το αστικοδημοκρατικό. Οι Μενσεβίκοι θεωρούσαν πως η αστική τάξη είναι αυτή που έπρεπε να ασκήσει την ηγεμονία της στο πρώτο στάδιο, ενώ ο Λένιν απέρριπτε αυτή την άποψη: «Ο μαρξισμός διδάσκει τον προλετάριο όχι να στέκει παράμερα από την αστική επανάσταση, όχι να απέχει από αυτήν, όχι να παραχωρεί την ηγεσία της στην αστική τάξη, μα αντίθετα να συμμετέχει κατά τον πιο ενεργό τρόπο, να αγωνίζεται με τον πιο αποφασιστικό τρόπο για ένα συνεπή προλεταριακό δημοκρατισμό και για να φέρει την επανάσταση σε πέρας». Στο 5ο συνέδριο του ΣΔΕΚΡ που πραγματοποιήθηκε το 1907 στο Λονδίνο, το τελευταίο συνέδριο κατά το οποίο οι Μενσεβίκοι συμμετείχαν ως φράξια, οι Μπολσεβίκοι ήταν αυτοί που κέρδισαν. Στη συνέχεια οι Μενσεβίκοι επιχείρησαν να διαλύσουν το παράνομο μαρξιστικό κόμμα (λικβινταρισμός). Το 1912, η 6η Πανρωσική Συνδιάσκεψη του ΣΔΕΚΡ διέγραψε τους μενσεβίκους λικβινταριστές από το κόμμα. Έτσι, ο μενσεβικισμός αποτέλεσε ξεχωριστό κόμμα που και αυτό έφερε την ονομασία ΣΔΕΚΡ. Κατά τη διάρκεια του Α΄ παγκόσμιου πολέμου υιοθέτησαν σοσιαλσωβινιστικές θέσεις, προδίδοντας με αυτό τον τρόπο τα συμφέροντα της εργατικής τάξης. Την περίοδο της αστικοδημοκρατικής επανάστασης του Φλεβάρη το 1917, παρέδωσαν την εξουσία στην αστική Προσωρινή Κυβέρνηση, ενώ το Μάιο του 1917 άρχισαν να συμμετέχουν στις κυβερνήσεις συνασπισμού. Τον Οκτώβριο του 1917 η επιρροή του μενσεβικισμού είχε πέσει πλέον κατακόρυφα. Στις εκλογές για τη Συντακτική Συνέλευση έλαβαν στη Μόσχα μόλις το 3% των ψήφων (οι Μπολσεβίκοι έλαβαν το 56%). Στη συνέχεια αντιτάχθηκαν στη σοβιετική εξουσία και συντάχθηκαν με τους Λευκοφρουρούς.

 

Σοσιαλιστές-επαναστάτες (Εσέροι)

Μικροαστικό κόμμα στη Ρωσία που εμφανίστηκε στα τέλη του 1901-αρχές 1902. Το κόμμα προήλθε από τη συνένωση διάφορων ναροντνικιστικών ομάδων και ομίλων. Ήταν κυρίαρχο κόμμα στο αγροτικό κίνημα, ενώ διατηρούσε δυνάμεις και σε μεγάλες επιχειρήσεις των πόλεων. Το αγροτικό πρόγραμμα των Εσέρων προέβλεπε την κατάργηση της ατομικής ιδιοκτησίας και το πέρασμά της στη διάθεση των κοινοτήτων με την ανάπτυξη των συνεταιρισμών. Ο Λένιν αναλύοντας το πρόγραμμα των Εσέρων, τόνιζε ότι δεν είναι σοσιαλιστικό εξαιτίας της διατήρησης του ατομικού νοικοκυριού στην κοινή γη, αφού με αυτό τον τρόπο αναπαράγεται η εμπορευματική παραγωγή. Επίσης οι Εσέροι τάσσονταν υπέρ της ατομική τρομοκρατίας, σημείο στο οποίο επίσης ασκήθηκε κριτική από το Λένιν. Η ταξική ανομοιογένεια της αγροτιάς αποτυπώθηκε και στο εσωτερικό των Εσέρων με αποτέλεσμα στα χρόνια της πρώτης ρωσικής επανάστασης να διασπαστούν σε ένα δεξιό ρεύμα (Ενέσοι) με συγγενικές προς τους Καντέτους θέσεις και μία αριστερή πτέρυγα που σχημάτισε μία μισοαναρχική οργάνωση (Μαξιμαλιστές). Συμμετείχαν όπως και οι Μενσεβίκοι στη δημιουργία της Προσωρινής κυβέρνησης, μετά την επανάσταση του Φλεβάρη του 1917. Το καλοκαίρι του 1917 διχάστηκαν σε δύο ρεύματα. Ένα δεξιό ρεφορμιστικό και ένα αριστερό με επαναστατικά χαρακτηριστικά. Το πρώτο ρεύμα αντιτάχθηκε στην οκτωβριανή επανάσταση, ενώ το δεύτερο συμμετείχε στη σοβιετική κυβέρνηση μέχρι και την υπογραφή της συνθήκης Μπρεστ-Λιτόφσκ, οπότε και την κατήγγειλε ως πράξη προδοσίας.

 

Καντέτοι

Το κόμμα των Καντέτων ιδρύθηκε τον Οκτώβριο του 1905. Αποτέλεσε το κύριο κόμμα της φιλελεύθερης –μοναρχικής αστικής τάξης της Ρωσίας. Το κόμμα των Καντέτων αποτελούνταν από εκπροσώπους της αστικής τάξης, από τσιφλικάδες και από αστούς διανοούμενους. Επιφανείς ηγέτες του υπήρξαν οι Μιλιουκόφ, Στρούβε κ.ά. Οι Καντέτοι προκειμένου να προκαλέσουν σύγχυση μέσα στο λαό έφεραν τον τίτλο «Κόμμα της λαϊκής ελευθερίας». Ωστόσο, δεν πήγαιναν πέρα από το αίτημα της συνταγματικής μοναρχίας. Βασική πολιτική επιδίωξή τους ήταν το μοίρασμα της εξουσίας με τον τσάρο και η καταπολέμηση του επαναστατικού κινήματος. Την περίοδο του Α΄ παγκόσμιου πολέμου τάχθηκαν με την κατακτητική πολιτική του τσαρισμού, ενώ την περίοδο της αστικοδημοκρατικής επανάστασης του Φεβρουαρίου προσπάθησαν να σώσουν τη μοναρχία. Στην αστική Προσωρινή Κυβέρνηση κατείχαν ηγετική θέση και άσκησαν αντιλαϊκή πολιτική, συμβατή με τις επιθυμίες του αμερικανικού, αγγλικού και γαλλικού ιμπεριαλισμού. Μετά τη νίκη της οκτωβριανής επανάστασης ακολούθησαν αντεπαναστατική πολιτική συμμετέχοντας σε όλες τις ένοπλες αντεπαναστατικές ενέργειες και τις εκστρατείες των ξένων επεμβάσεων.

 

Τρουντοβίκοι

Η ομάδα των Τρουντοβίκων σχηματίστηκε το 1906 από αγρότες βουλευτές της 1ης Κρατικής Δούμας. Ήταν ομάδα μικροαστών δημοκρατών που προέρχονταν από αγρότες και διανοούμενους ναροντνικής κατεύθυνσης. Στη Δούμα ταλαντεύονταν ανάμεσα στους Καντέτους και τους Εσέρους. Την περίοδο του Α΄ παγκόσμιου πολέμου η πλειοψηφία τους κράτησε σοσιαλσωβινιστική στάση. Οι τρουντοβίκοι ζητούσαν την κατάργηση όλων των εθνικών και κοινωνικών περιορισμών, τον εκδημοκρατισμό της αυτοδιοίκησης των ζέμμστβο και των πόλεων, την εφαρμογή του καθολικού εκλογικού δικαιώματος στις εκλογές της Κρατικής Δούμας. Όσον αφορά στο αγροτικό πρόγραμμα υποστήριζαν τις ναροντικιστικές θέσεις της «εξισωτικής» γαιοχρησίας. Μετά την αστικοδημοκρατική επανάσταση του Φεβρουαρίου υποστήριξαν την αστική Προσωρινή Κυβέρνηση, εκφράζοντας τα συμφέροντα των κουλάκων. Κατά την οκτωβριανή επανάσταση συντάχθηκαν με το αντεπαναστατικό μπλοκ.

 

 

ΟΙ ΒΑΣΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ

ΛΕΝΙΝ

ΜΕΝΣΕΒΙΚΟΙ

ΤΡΟΤΣΚΙ

ΑΝΑΡΧΙΚΟΙ

Θεωρεί πως η επανάσταση πρέπει να έχει δύο στάδια: ένα αστικοδημοκρατικό και ένα σοσιαλιστικό. Στο πρώτο την ηγεμονία πρέπει να την έχει η εργατική τάξη με τους συμμάχους της και όχι η αστική τάξη.

 

Συμφωνούν με τα δύο στάδια της επανάστασης, αλλά θεωρούν ότι στο πρώτο την ηγεμονία πρέπει να την έχει η αστική τάξη, προκειμένου να ολοκληρωθεί η πορεία προς την καπιταλιστικοποίηση κι έτσι να μην «παραβιαστεί» η ιστορική ροή.

Διαφοροποιείται από τον Λένιν ως προς τον ρόλο της αγροτιάς στην επαναστατική διαδικασία. Υποστηρίζει τη φόρμουλα της Διαρκούς Επανάστασης απορρίπτοντας τη Δημοκρατική Δικτατορία της Αγροτιάς και του Προλεταριάτου.

Ο Μπακούνιν υποστηρίζει το σύνθημα της «ελεύθερης ομοσπονδίας» των γεωργικών και εργοστασιακο-βιοτεχνικών ενώσεων, ενώ αρνείται τη συμμετοχή στο κοινοβούλιο. Δεν κατανοεί την ιστορική αποστολή της εργατικής τάξης.

 

ΒΑΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ

- Λένιν Β. Ι.,

α) Δύο τακτικές της σοσιαλδημοκρατίας στη δημοκρατική επανάσταση, εκδ.

Σύγχρονη Εποχή.

β) Πόλεμος και επανάσταση, ΑΠΑΝΤΑ, τ. 32, εκδ. Σύγχρονη Εποχή

γ) Οι Θέσεις του Απρίλη, εκδ. Σύγχρονη Εποχή.

δ) Τα διδάγματα της επανάστασης, ΑΠΑΝΤΑ, τ. 34, εκδ. Σύγχρονη Εποχή.

ε) Από το ημερολόγιο ενός δημοσιολόγου, ΑΠΑΝΤΑ, τ. 34, εκδ. Σύγχρονη

Εποχή.

στ) Η καταστροφή που μας απειλεί και πώς πρέπει να την καταπολεμήσουμε,

ΑΠΑΝΤΑ, τ. 34, εκδ. Σύγχρονη Εποχή.

- Ακαδημία Επιστημών ΕΣΣΔ, Παγκόσμια Ιστορία, τ. VII, εκδ. Μέλισσα.

- Μαργαρίτης Γιώργος, Η ρωσική επανάσταση, εκδ. ΚΨΜ.

- Βασίλιεφ Γιούρι, Γιατί επικράτησε το κόμμα των Μπολσεβίκων, εκδ. ΝΟΒΟΣΤΙ.

ª Καρ Έντουαρντ, ιστορία της σοβιετικής ένωσης, τ. 1, εκδ. υποδομή.

ª Λιόσης Βασίλης, «Η αντιπαράθεση Λένιν Τρότσκι για τον χαρακτήρα της ρωσικής

Επανάστασης», Τετράδια Μαρξισμού, τ.3.

 

ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ

ΤΑΙΝΙΕΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΕΡΓΑ

- Θωρηκτό Ποτέμκιν, 1925, (Σεργκέι Αϊζενστάιν).

- Οκτώβρης, 1928, (Σεργκέι Αϊζενστάιν).

- Το τέλος της Αγίας Πετρούπολης, 1928, (Βσέβολοντ Πουντόβκιν).

- Τσαπάγεφ, 1934, (Γκεόργκι και Σεργκέι Βασίλιεβ).

- Ο Λένιν τον Οκτώβρη, 1937, (Μιχαήλ Ρομ, Ντμίτρι Βασιλιέφ).

- Ριντ Τζον, 10 ημέρες που συγκλόνισαν τον κόσμο (σε διάφορες εκδόσεις).

- Μανιάτης Παναγιώτης, Η ποίηση στην οκτωβριανή επανάσταση, εκδ. Δίαυλος.

- Φουρμάνοφ Ντμίτρι, Τσαπάγεφ, εκδ. Σύγχρονη Εποχή.

- Γκόρκι-Μαγιακόφσκι, Άσματα του Οκτώβρη, ΕΚΑΤΗ.

- Σεραφίμοβιτς Αλεξάντρ, Σιδερένιος Χείμαρρος, εκδ. Σύγχρονη Εποχή.

 


 

Δείτε τον πρώτο κύκλο των "7 απλών μαθημάτων του μαρξισμού"

smile

 



ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ


Προγραμματικές κατευθύνσεις 

του συλλόγου διάδοσης 

μαρξιστικής σκέψης 

"Γ. ΚΟΡΔΑΤΟΣ"


Ο σύλλογος Γ.ΚΟΡΔΑΤΟΣ  

δίνει στη δημοσιότητα τις 

προγραμματικές του κατευθύνσεις. 

Τις θέτει σε συζήτηση με τους, 

συντρόφους συναγωνιστές και φίλους, 

είτε πρόκειται για ανένταχτους αγωνιστές 

είτε για οργανωμένους σε άλλες 

πολιτικές οργανώσεις 

με παραπλήσιες αγωνίες 

και προβληματισμούς. 

Μοναδικός στόχος είναι 

η προώθηση του αγώνα 

για την απελευθέρωση του λαού.


Διαβάστε Περισσότερα »


Κοινή ανακοίνωση πολιτικών οργανώσεων:  Συντονισμός Δράσης και Διαλόγου Κομμουνιστικών Δυνάμεων

Συντονισμός δράσης και διαλόγου κομμουνιστικών δυνάμεων, κοινή ανακοίνωση πολιτικών οργανώσεων


Την ανάγκη συντονισμού της δράσης και ενός ουσιαστικού διαλόγου για τα ζητήματα τόσο του κινήματος όσο και της συγκρότησης μετώπου, αλλά και του κομμουνιστικού προγράμματος και κόμματος της εποχής, υπογραμμίζουν οι πέντε οργανώσεις-πολιτικές κινήσεις της κομμουνιστικης Αριστεράς, οι οποίες δίνουν στη δημοσιότητα κείμενο κοινής ανακοίνωσης. [...]

Οι πέντε οργανώσεις-πολιτικές κινήσεις είναι:
Η ΑΡΑΝ, η Κίνηση Κομμουνιστών Εργατικός Αγώνας, η Παρέμβαση, το Σύγχρονο Κομμουνιστικό Σχέδιο και ο Σύλλογος Γ. Κορδάτος. 


Διαβάστε Περισσότερα »

 

Κράτος και Δίκαιο στον 21ο αιώνα. 

Πρόγραμμα διαλέξεων 2019

(19:00, αιθ. Γ5, Πάντειο Παν/μιο)



Διαβάστε Περισσότερα »




Σε «πεδίο βολής φθηνό» μετατρέπουν την Ελλάδα οι ΗΠΑ - Τρίτη, 16 Απριλίου 2019


Σε «πεδίο βολής φθηνό» μετατρέπουν την Ελλάδα οι ΗΠΑ, του Λεωνίδα Βατικιώτη


του Λ. Βατικιώτη από το kommon.gr


Αρχή περιπετειών και προβλημάτων για την Ελλάδα και την Κύπρο αποτελεί το «Νομοσχέδιο για την ασφάλεια και την ενεργειακή συνεργασία στην ανατολική Μεσόγειο του 2019» που κατατέθηκε προς ψήφιση στα αμερικανικά νομοθετικά σώματα. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία μείζονος πολιτικής σημασίας που αναθεωρεί εκ βάθρων την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ στην περιοχή. [...]

[...] Η Ελλάδα ποτέ δεν πρόκειται να διαδραματίσει το ρόλο που έπαιζε η Τουρκία στους αμερικανικούς σχεδιασμούς, όπως ονειρεύονται πολλοί στρατιωτικοί [...] Κι αυτό  λόγω διαφοράς …μεγεθών. Η σημασία της γειτονικής χώρας ήταν ανέκαθεν μεγαλύτερη σε σχέση με την Ελλάδα, ενώ στο πολιτικό της πρόσωπο ποτέ δεν κυριαρχούσε η πτέρυγα της άνευ όρων συνεργασίας. Επιπλέον, οι ΗΠΑ δεν πρόκειται ποτέ να εγκαταλείψουν ή να δεχτούν ένα πλήρες διαζύγιο με την Τουρκία ακόμη κι αν η τελευταία μετακινείται προς το ρώσικο άξονα. 
Όσοι δε ευελπιστούν ότι η Ελλάδα θα μετατραπεί σε «αγαπημένο παιδί» της συμμαχίας ενδέχεται να πέσουν πολύ γρήγορα από τα σύννεφα αν μετά από 4 χρόνια, όταν γίνουν πάλι εκλογές στη γειτονική χώρα μια αλλαγή σκυτάλης στην Άγκυρα αποκαταστήσει τις σχέσεις με την Ουάσιγκτον. [...] Το «ενδιαφέρον» των ΗΠΑ για τις τουρκικές παραβιάσεις στο Αιγαίο δεν προέρχεται από την έγνοια του Τραμπ για το σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και το απαραβίαστο των συνόρων. [...]
[...] Πρόκειται για εξελίξεις που υπονομεύουν την ασφάλεια και τη σταθερότητα σε Ελλάδα, Κύπρο και Μεσόγειο, και φέρνουν πιο κοντά τον πόλεμο, με ευθύνη μάλιστα του ΣΥΡΙΖΑ που επωμίζεται τεράστιες πολιτικές ευθύνες, δεδομένου ότι πρόκειται για αλλαγές ιστορικής σημασίας!
Στον αντίποδα των παραπάνω, η Ελλάδα θα μπορούσε να ρίξει γέφυρες φιλίας με τη Τουρκία του Ερντογάν, ακόμη και να διερευνήσει κοινά σχέδια οικονομικής εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων σε Αιγαίο και Μεσόγειο, υπό τον αυστηρό όρο να εξαλείψουν χρόνιες εστίες έντασης (πχ ανεπιφύλακτη αναγνώριση μιας ενιαίας και ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας) και να κλείσουν την πόρτα στον ιμπεριαλισμό και τις πολυεθνικές του!

read more ...

Αστική πολυκομματική συναίνεση για το τσάκισμα των ΣΣΕ των Ναυτεργατών - Δευτέρα, 8 Απριλίου 2019

 

του Αντώνη Νταλακογεώργου από το thepressproject.gr
Προέδρου της Πανελλήνιας Ένωσης Ναυτεργατών Εμπορικού Ναυτικού (ΠΕΝΕΝ)

Το εφοπλιστικό κεφάλαιο, όπως όλα δείχνουν, όχι μόνο δεν παραιτείται από την επιχείρηση που έχει εδώ και πολλά χρόνια σχεδιάσει για την ανοιχτή υπονόμευση των ΣΣΕ των Ναυτεργατών, αλλά κλιμακώνει τις σχετικές του πρωτοβουλίες.

Εν μέσω προεκλογικής περιόδου επιβάλει στα κόμματα του αστικού τόξου μέσα από κακόγουστα "DEBATE" να δώσουν δημόσια την υποστήριξή τους στην πολιτική του σημερινού αντιδραστικού - αντεργατικού θεσμικού πλαισίου και παράλληλα να δηλώσουν ότι και μετεκλογικά θα πολιτευτούν πιστά στον δρόμο της ανταγωνιστικότητας όπως αυτό επιθυμεί και φυσικά στο πλαίσιο της στρατηγικής του για το στραπατσάρισμα των ΣΣΕ και των εργασιακών Ναυτεργατικών δικαιωμάτων.

read more ...

Κατερίνα Μάτσα: Η ανθρωπιστική υποκρισία των Χώρων Εποπτευόμενης Χρήσης Ναρκωτικών - Κυριακή, 7 Απριλίου 2019



συνέντευξη στο toperiodiko.gr 

Πρόληψη είναι να έχει το παιδί ορίζοντα ανοιχτό, να αισθάνεται ότι έχει μέλλον, να μην πνίγεται στην πραγματικότητα και στα «μη»

Μεγάλη συζήτηση έχει ανοίξει τον τελευταίο καιρό για την προοπτική λειτουργίας Χώρων Εποπτευόμενης Χρήσης Ναρκωτικών με επιχειρήματα ένθεν κακείθεν. 

 #ToPeriodikoGR επιχειρεί να προσεγγίσει ακροθιγώς το ζήτημα αναδημοσιεύοντας από το Post Modern συνέντευξη της Κατερίνας Μάτσα στον Δημήτρη Καλαντζή. [...]

read more ...

 Ο Έσχατος ξεπεσμός του «αρισ/ρού νεοφιλ/σμού» στο ξεπούλημα («Αποεπένδυση»), των λιγν/κών μονάδων - Παρασκευή, 5 Απριλίου 2019

του Σ.Πράσσου στο pandiera.gr

[...] Αυτό όμως που γίνεται με την προσπάθεια «πώλησης» των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ δεν έχει προηγούμενο και σαφώς θα το γράψει η ιστορία! Η Ιστορία του «Ξετσίπωτου νεοφιλελεύθερου ξεπεσμού» της ΕΕ αλλά και της Κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ που θέλει να λέγεται και «αριστερή»….

• Όχι μόνο επειδή το τίμημα θα είναι εξευτελιστικό.
• Ούτε γιατί Κυβερνητικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και στελέχη της ΔΕΗ βγήκαν στο «σεργιάνι» παρακαλώντας Έλληνες και ξένους Βιομήχανους να δώσουν προσφορές για τις μονάδες.
• Όχι μόνο επειδή ΔΕΗ και Κυβέρνηση αυτό-εξευτελίζονται αλλάζοντας τον νόμο που οι ίδιοι ψήφισαν, για να κάνουν πιο «ελκυστικό το πακέτο πώλησης»….

Αυτό το ξεπούλημα (αποεπένδυση) θα μείνει στην ιστορία επειδή: Και θα δοθεί για ένα δολάριο που κι αυτό θα είναι «τρύπιο» αλλά και επειδή ο λαός (μέσω της ΔΕΗ) θα πληρώνει διαχρονικά στους κατ’ ευφημισμό «επενδυτές», αν έχουν ζημιές κατά τη λειτουργία των μονάδων. Και όχι μόνο αν έχουν ζημιές αλλά και αν δεν έχουν επαρκή κέρδη!!! [...]

read more ...

Η Κούβα τιμά τον Κώστα Κάππο - Τρίτη, 2 Απριλίου 2019

από το ιστολόγιο του Αλέκου Χαλβατζή

(μετάφραση – αναδημοσίευση από το ισπανικό πρωτότυπο από τη σελίδα στο facebook της Πρεσβείας της Κούβας στην Ελλάδα, σε {} επεξηγήσεις στη μετάφραση)

«Τελετή αναγνώρισης στη μνήμη ενός σημαντικού Έλληνα κομμουνιστή.

Αθήνα 30 Μάρτη.

Η Πρέσβειρα της Κούβας στην Ελλάδα, Μαρία Ντομίνγκεζ Κορτίνα, επισκέφτηκετην χήρα του σημαντικού Έλληνα κομμουνιστή Κώστα Κάππου στην οποία παρέδωσε τιμητική πλακέτα σε αναγνώριση της φιλίας και αλληλεγγύης ενός τόσο σημαντικού Έλληνα κομμουνιστή, με την ευκαιρία της εξηκοστής Επετείου της {Κουβανικής} Επανάστασης.

read more ...

Εκατό Παλαιστίνιοι καλλιτέχνες ζητούν από την Κατερίνα Ντούσκα να μην συμμετάσχει στην Eurovision - Δευτέρα, 1 Απριλίου 2019

 

Eurovision

από το info-war.gr

Καθώς κλιμακώνεται καθημερινά η προσπάθεια του κράτους του Ισραήλ να χρησιμοποιήσει το διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision σαν «πολιτικό όπλο», εκατό Παλαιστίνιοι καλλιτέχνες απευθύνονται στους τραγουδιστές που έχουν δηλώσει συμμετοχή, μεταξύ των οποίων και η Κατερίνα Ντούσκα, και τους ζητούν να μην τραγουδήσουν στο Τελ Αβίβ.

read more ...