Πανεπιστήμιο και φοιτητικό κίνημα


της Ηλέκτρας Καλτσώνη

Εισήγηση στο διήμερο του Αριστερού Δικτυου Νεολαίας

Ας ξεκινήσουμε με μια απλή παραδοχή: Οι συνθήκες στην ανώτατη εκπαίδευση, σε πλήρη αντιστοιχία προς τη γενικότερη κοινωνική κατάσταση, γίνονται όλο και χειρότερες.

Τα βασικότερα από τα προβλήματα είναι:

- Η υποχρηματοδότηση των πανεπιστημίων που ήρθε για να μείνει και το βλέμμα των κρατικών υπευθύνων, αλλά και πλείστων όσων πρυτανικών αρχών, είναι σταθερά στραμμένο προς την αναζήτηση «χορηγών» για μια υποτιθέμενη, μερική έστω, αντιμετώπιση του χρηματοδοτικού προβλήματος.

- Η εμπορευματοποίηση του πανεπιστημίου. Ως έναν άλλο τρόπο επίλυσης του χρηματοδοτικού κενού, παρουσιάζεται η εισαγωγή διδάκτρων-τελών στις μεταπτυχιακές σπουδές, μετακυλίοντας το κόστος στους φοιτητές και στις οικογένειές τους.

-Βασικές λειτουργικές ανάγκες–καθαριότητα, φύλαξη, τεχνική συντήρηση υποδομών των πανεπιστημίων-αντιμετωπίζονται αποσπασματικά και εκ των ενόντων με αναθέσεις σε εργολαβικές εταιρίες με οικονομική επιβάρυνση του προϋπολογισμού, αλλά και χωρίς διασφάλιση στοιχειωδώς ανεκτής ποιότητας παροχών, ενώ την ίδια στιγμή οι εργαζόμενοι των συμβαλλόμενων συνεργείων προσλαμβάνονται και παρέχουν τις υπηρεσίες του σε καθεστώς «γαλέρας».

-Εξακολουθούν να υφίστανται τα σημαντικότατα κενά σε διδακτικό και διοικητικό προσωπικό, ενώ η όποια αντιμετώπισή τους επιδιώκεται με όρους ΕΣΠΑ, που σημαίνει με εξευτελιστικές αμοιβές και με βραχυπρόθεσμες συμβάσεις, γεγονός που επιφέρει, πέραν των άλλων, και δραματική επιβάρυνση στη στοιχειωδώς εύρυθμη λειτουργία του Πανεπιστημίου .

- Σε τελική ανάλυση, η εμπορευματοποίηση δεν μπορεί να είναι και δεν είναι η λύση του εκπαιδευτικού μας προβλήματος. Είναι, αντιθέτως, αυτή καθαυτή η έκφραση αυτού του προβλήματος. Συντείνει στη διεύρυνση και εμβάθυνση των αδιεξόδων. Ενισχύει τους κοινωνικούς φραγμούς στη μόρφωση, καθιστώντας όλο και πιο δύσκολη για τους νέους ευρύτερων κοινωνικών τάξεων και στρωμάτων την πρόσβασή τους στην ανώτατη εκπαίδευση. Η φράση «ταξικοί φραγμοί στη μόρφωση» δεν είναι δείγμα ξύλινης γλώσσας, αλλά δυστυχώς της γλώσσας της αλήθειας των δικών μας καιρών.

Στη βάση αυτών των δεδομένων, οι φοιτητές οφείλουμε να αντισταθούμε. Οι φοιτητικοί σύλλογοι είναι σε θέση και πρέπει να αποτελέσουν εφαλτήριο προάσπισης των δικαιωμάτων μας αλλά και φορέα αγωνιστικών διεκδικήσεων απέναντι στις κυβερνητικές πολιτικές που έφεραν στην χώρα, τις μνημονιακές ρυθμίσεις και πρακτικές της λεηλασίας των δημόσιων αγαθών και της φτωχοποίησης του λαού προς όφελος του κεφαλαίου, υλοποιώντας πιστά τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές της ΕΕ και του ΔΝΤ – και στον εκπαιδευτικό χώρο.

 

Όσον αφορά τα αιτήματα που θα πρέπει να θέσουμε πιο συγκεκριμένα ως φοιτητές αυτά, πιστεύουμε, θα πρέπει να θίγουν τον πυρήνα της κυβερνητικής πολιτικής, της πολιτικής των μνημονίων και των κατευθύνσεων της Ε.Ε. στην παιδεία. Αυτό τι σημαίνει?

Ειδικότερα διεκδικούμε:

1.Κατάργηση όλων εκείνων των νομικών ρυθμίσεων και διατάξεων, οι οποίες, ακολουθώντας τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οδηγούν στη ραγδαία υποβάθμιση, εμπορευματοποίηση και ιδιωτικοποίηση του δημόσιου πανεπιστήμιου.

2.Αύξηση των δημόσιων δαπανών για την παιδεία-κατά πρώτον στο επίπεδο της προ του μνημονίου περιόδου- με βασικό γνώμονα την αντιμετώπιση της παιδείας ως δημόσιου αγαθού.

3.Κατοχύρωση της δωρεάν παροχής της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, όχι μόνο στον προπτυχιακό κύκλο σπουδών, όπως διασφαλίζει το άρθρο 16 του Συντάγματος της χώρας, αλλά και στα προγράμματα των μεταπτυχιακών και διδακτορικών σπουδών. Καμία αναγνώριση των ιδιωτικών «κολλεγίων» που πουλάνε τάχα πανεπιστημιακές «εκπαιδευτικές υπηρεσίες».

Τι φοιτητικό κίνημα θέλουμε;

Θεωρούμε πως ο μόνος δρόμος για την επίλυση των προβλημάτων είναι ο συλλογικός και ενωτικός αγώνας. Αυτό απαιτεί την επιμονή μας σε δημοκρατικές διαδικασίες στους φοιτητικούς συλλόγους, την προσπάθεια για ενθάρρυνση όλων των φοιτητών να συμμετέχουν στις Γενικές Συνελεύσεις και γενικότερα στις συλλογικές δράσεις, σε αντίθεση με την γραφειοκρατική πρακτική που ακολουθείται από τη μεγάλη πλειοψηφία των φοιτητικών παρατάξεων.

 

Κάνουμε συχνά λόγο για την αναγκαιότητα της ενότητας του φοιτητικού κινήματος.

Πάγια θέση μας είναι πως πρέπει να γίνεται προσπάθεια οι φοιτητικοί σύλλογοι να κατεβαίνουν όλοι μαζί στις διαδηλώσεις, ει δυνατόν, υπό ένα κοινό πλαίσιο συσπείρωσης, το οποίο θα πρέπει να θίγει προφανώς τις κατευθύνσεις που μόλις αναφέραμε. Ταυτόχρονα, αυτό το πλαίσιο δεν θα θέτει ως προϋπόθεση την απόλυτη συμφωνία σε όλους τους ιδεολογικούς άξονες.

Στόχος μας είναι να τραβήξουμε στους αγώνες όχι μόνο τους ήδη συνειδητοποιημένους αλλά τη συντριπτική πλειοψηφία των φοιτητών που προέρχονται από λαϊκά στρώματα και βιώνουν τα ίδια προβλήματα με μας αλλά που ιδεολογικοπολιτικά μπορεί να μην βρίσκονται τόσο κοντά ή να μην έχουν ακόμα καταλήξει πού ανήκουν.

Όπως μας δείχνει και η δική μας εμπειρία, ο κάθε φοιτητής βγάζει τα συμπεράσματά του για τις βαθύτερες αιτίες των προβλημάτων μέσα από τη συμμετοχή στους αγώνες τόσο για τα μεγάλα όσο και για τα μικρά προβλήματα. Σκοπός μας είναι να καταδείξουμε στους υπόλοιπους φοιτητές πως τα προβλήματα μας θα λυθούν μόνο αν δραστηριοποιηθούμε όλοι μας.

Με διάλογο, σύνθεση απόψεων και ενωτική συλλογική δράση