Τακτική και συμμαχίες στην Κουβανική επανάσταση. Mαθήματα για το σήμερα;

Δημοσιεύτηκε: 3/7/2019

του Δημήτρη Καλτσώνη

 

Η επανάσταση στην Κούβα παρουσίασε ιδιομορφίες αλλά και επιβεβαίωσε μερικές βασικές αρχές  τις οποίες είχε ήδη εντοπίσει και ερμηνεύσει η μαρξιστική λενινιστική θεωρία. Όπως έγραψε ο Τσε, «ανακαλύψαμε εμείς καθώς κι αυτή (ενν. η επανάσταση της Κούβας – ΔΚ) με τις δικές της μέθοδες τους δρόμους που υπέδειξε ο Μαρξ»[1].

Μια επανάσταση μπορεί να ξεσπάσει μόνο όταν υπάρχει επαναστατική κατάσταση και τέτοια υπήρχε στην Κούβα μετά την επιβολή της δικτατορίας του Μπατίστα το 1952. Nα σημειωθεί ότι η δικτατορία επιβλήθηκε για να μην επικρατήσει εκλογικά ένα κεντροαριστερό, όχι επαναστατικό κόμμα, το λεγόμενο “ορθόδοξο κόμμα” (“Κόμμα του Κουβανικού Λαού” ήταν η επίσημη ονομασία), το οποίο φαινόταν ότι θα κέρδιζε τις επικείμενες εκλογές.

Σε κάθε επανάσταση είναι αναγκαία μια επαναστατική πρωτοπορία, και όταν αναφέρεται κανείς στις σύγχρονες επαναστάσεις, χρειάζεται ένα επαναστατικό κόμμα της εργατικής τάξης. Τέτοιο κόμμα στην Κούβα της περιόδου ήταν το κομμουνιστικό κόμμα που ήταν τμήμα των διαδικασιών που προέκυψαν από την Τρίτη Διεθνή. Η επίσημη ονομασία του ήταν Λαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα. Ωστόσο, το κόμμα αυτό δεν κατάφερε να παίξει το ρόλο της επαναστατικής πρωτοπορίας και να οδηγήσει τα πράγματα σε επαναστατικές αλλαγές. Ο λόγος ήταν ότι, παρά τους δεσμούς που είχε με την εργατική τάξη (και όχι με άλλα λαϊκά στρώματα), η πολιτική του ήταν σεχταριστική, διακρινόταν από την απομόνωσή του. Επιπλέον, οι μακρόχρονες διώξεις και ο διαδεδομένος αντικομμουνισμός δυσχέραιναν τις όποιες προσπάθειές του.[...]

Για την έννοια του έθνους (Μέρος Γ')

Δημοσιεύτηκε: 27/6/2019

του Βασίλη Σουλιώτη
συνέχεια του πρώτου και δεύτερου μέρους

Στο τρίτο και τελευταίο μέρος της εργασίας παρουσιάζεται ο δημόσιος διάλογος (ενίοτε και πολεμική) ο οποίος αναπτύσσεται εκείνη την περίοδο πάνω στις θέσεις των δύο ιστορικών. Η εργασία ολοκληρώνεται με ορισμένα συμπεράσματα και παρατηρήσεις για το ζήτημα της έννοιας του έθνους ιδωμένο από μια ιστορικό υλιστική σκοπιά που κατανοεί το έθνος ως κατασκευή. Η τελευταία αυτή έννοια εδώ δεν γίνεται αντιληπτή με ιδεαλιστικούς όρους αλλά σαν ένας όρος που κυρίαρχο στοιχείο της είναι οι υλικοί όροι διαμόρφωσης του έθνους και υπό αυτή την έννοια η αναγνώριση ενός ιστορικού συνεχούς μέσα στο οποίο η συνείδηση διαμορφώνεται από το εκάστοτε κοινωνικό-ταξικό γίγνεσθαι και όχι το αντίστροφο. 

Για την έννοια του έθνους (Μέρος Β')

Δημοσιεύτηκε: 23/6/2019

του Βασίλη Σουλιώτη

συνέχεια του πρώτου μέρους


Μέρος Β'


Ο Αντώνης Λιάκος κάνει μια διμερή διχοτόμηση στις θεωρίες για το έθνος κατά την οποία οι πρώτες αφορούν αυτή της εθνικής αφύπνισης των οποίων πυρήνας τους υπήρξε ο ιστορικισμός της γερμανικής ιστορικής σχολής και ο γερμανικός ρομαντισμός. Πρόκειται όπως ο Λιάκος αναφέρει για τον τρόπο που το ίδιο το έθνος ορίζει τον εαυτό του, «αποτελούν το είδωλο μέσα από το οποίο το έθνος αντιλαμβάνεται τον εαυτό του» . Σύμφωνα με αυτές τις αντιλήψεις, τα έθνη αποτελούν μια πραγματικότητα που υφίσταται διαχρονικά και που κάτω από ιδιαίτερες συνθήκες και προϋποθέσεις αποκτά «ενεργητικό ιστορικό ρόλο» . Οι θεωρίες αυτές αποτελούν ταυτόχρονα κομμάτι της εθνοποιητικής διαδικασίας καθώς δεν περιγράφουν μόνο μια ιστορική διαδικασία αλλά στην πραγματικότητα την παράγουν και μετατρέπονται από ιστορία σε έναν ιδεολογικό μηχανισμό ο οποίος παίζει το δικό του ρόλο στην κατασκευή της εθνικής ταυτότητας.

 

Για την έννοια του έθνους (Μέρος Α')

Δημοσιεύτηκε: 21/6/2019

 


του Βασίλη Σουλιώτη

Δημοσίευση εργασίας σε τρία μέρη 


Μέρος Α'


[...] Η εργασία αυτή έτσι τελικά θέτει δύο στόχους. Αυτό που τελικά θεωρήθηκε από τον υποφαινόμενο, ως το πλέον σημαντικό ήταν η ανάδειξη και η παρουσίαση των δύο βασικότερων θεωριών που έρχονταν σε αντιπαράθεση. Η πρώτη ήταν αυτό καθαυτό το ιστορικό σχήμα του Σβορώνου για το ελληνικό έθνος και τις προϋποθέσεις γέννησης του ενώ η δεύτερη αφορά τις θέσεις του Αντώνη Λιάκου πάνω στο ζήτημα αλλά και την κριτική του στάση πάνω στο έργο του έλληνα ιστορικού. Δεύτερο στόχο της παρούσας εργασίας αποτελεί η παρουσίαση των βασικότερων τοποθετήσεων που γίνονται μέσα από την αρθρογραφία καθώς κρίθηκε αδύνατον να μην γίνει μια αναφορά στα υπόλοιπα θέματα τα οποία ανοίγονται από τους υπόλοιπους συμμετέχοντες της συζήτησης. Η εργασία αυτή κλείνει με την κατάθεση ορισμένων προσωπικών συμπερασμάτων και παρατηρήσεων εκ μέρους του υποφαινόμενου τα οποία επιδιώκουν να προσδιορίσουν την ουσία της διαφοροποίησης στις θεωρίες των Σβορώνου και Λιάκου. [...]

Η εκπαιδευτική επανάσταση στην Κούβα - εκδήλωση/προβολή/συζήτηση 18.4.19 ΑΣΟΕΕ

Δημοσιεύτηκε: 11/4/2019



από το josemartigr.blogspot.com

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος “Χοσέ Μαρτί” σας προσκαλεί σε εκδήλωση/συζήτηση με θέμα:

Η εκπαιδευτική επανάσταση στην  Κούβα – ιστορική  διαδρομή και σημερινή πρακτική
Πέμπτη, 18 Απριλίου, 6.30 μμ
Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΑΣΟΕΕ), Πατησίων 76, Κεντρικό Αμφιθέατρο

Εκδήλωση Facebook


Παρόν και μέλλον της επανάστασης στην Κούβα

Δημοσιεύτηκε: 8/1/2019


του Δημήτρη Καλτσώνη
αν. καθηγητή θεωρίας κράτους και δικαίου, Πάντειο Πανεπιστήμιο
αναδημοσίευση από την εφημερίδα Documento, 5/1/2019

Οι νέες οικονομικές κατευθύνσεις ενέχουν δίχως άλλο κινδύνους για την κουβανέζικη επανάσταση και την ανεξαρτησία της Κούβας. [...]

Η κοινωνική διαφοροποίηση θα προκαλέσει εντάσεις και πιέσεις για αναπροσανατολισμό συνολικά της κουβανικής οικονομίας και κοινωνίας. Τα στρώματα εκείνα που συγκεντρώνουν τα υψηλότερα εισοδήματα είναι πιθανό να πιέσουν για μια ευρύτερη αλλαγή προς τον καπιταλισμό.  Ωστόσο, η πλειοψηφία της κουβανικής κοινωνίας (εργάτες και υπάλληλοι, αγρότες, η πλειονότητα των μικροεπιχειρηματιών) δεν φαίνεται διατεθειμένη να απωλέσει τα κοινωνικά πλεονεκτήματα της επανάστασης, μαζί και το αίσθημα εθνικής αξιοπρέπειας που έχουν κατακτήσει.

[...] Το σχέδιο Συντάγματος το οποίο βρίσκεται σε δημόσια συζήτηση εδώ και μερικούς μήνες και του οποίου η ψήφιση θα ολοκληρωθεί με δημοψήφισμα το Φεβρουάριο, δεν [...] υιοθετεί το μοντέλο της “σοσιαλιστικής οικονομίας της αγοράς”, όπως είχε κάνει η Κίνα με την αναθεώρηση του δικού της Συντάγματος το 1993. [...]

Κρίσιμο ζήτημα είναι η λαϊκή συμμετοχή στις μεγάλες αποφάσεις οικονομικού και πολιτικού χαρακτήρα. Το κουβανικό πολιτικό και συνταγματικό σύστημα στηρίζεται στις λαϊκές συνελεύσεις στις γειτονιές και στους εργασιακούς χώρους. [...] Αν το σύστημα των λαϊκών συνελεύσεων διατηρήσει τη ζωτικότητά του, τότε η λήψη των όποιων αποφάσεων θα έχει τη σύμφωνη γνώμη του λαού. Επιπλέον, θα είναι δυνατός, σε ένα βαθμό τουλάχιστον, ο έλεγχος της κοινωνίας στην κρατική ηγεσία ώστε να αποτραπούν φαινόμενα διαφθοράς. [...]

Λαϊκή εξουσία και δημοκρατία: Η εμπειρία των επαναστάσεων του 20ού αιώνα

Δημοσιεύτηκε: 12/11/2018

του Δημήτρη Καλτσώνη

αν. καθηγητή, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Εισήγηση στο Διεθνές Συνέδριο του ΜΑΧΩΜΕ: 200 χρόνια από τη γέννηση του Μαρξ, 10-11 Νοεμβρίου 2018

Οι επαναστάσεις του 20ού αιώνα ξεκίνησαν την οικοδόμηση μιας νέου τύπου κρατικής εξουσίας και δημοκρατίας και νέων παραγωγικών σχέσεων. Καταβλήθηκε προσπάθεια για δημιουργία μιας αληθινής δημοκρατίας -ανώτερης από την δήθεν δημοκρατία της πλουτοκρατίας- όπου η εργατική τάξη και ο λαός θα έχουν τον αποφασιστικό λόγο. Για το σκοπό αυτό αξιοποιήθηκαν ή αυθόρμητα συνέκλιναν προς εμπειρίες αντίστοιχες της Παρισινής Κομμούνας.

του Δημήτρη Καλτσώνη

αν. καθηγητή, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Εισήγηση στο Διεθνές Συνέδριο του ΜΑΧΩΜΕ: 200 χρόνια από τη γέννηση του Μαρξ, 10-11 Νοεμβρίου 2018

του Δημήτρη Καλτσώνη

αν. καθηγητή, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Εισήγηση στο Διεθνές Συνέδριο του ΜΑΧΩΜΕ: 200 χρόνια από τη γέννηση του Μαρξ, 10-11 Νοεμβρίου 2018

Παρουσίαση βιβλίου: «Στην υπεράσπιση του σοσιαλισμού»

Δημοσιεύτηκε: 9/11/2018

 

 

Η ζωντανή σοσιαλιστική επανάσταση της Κούβας αποτελεί παράδειγμα για τους εργαζόμενους σήμερα


Ο Φιντέλ Κάστρο, ο κεντρικός οργανωτής της κουβανικής επανάστασης, πέθανε τον Νοέμβριο του 2016. Αυτή η επανάσταση έφερε τους εργαζόμενους και τους αγρότες της Κούβας στην εξουσία. Στο πλαίσιο του εορτασμού της συνεισφοράς του Κάστρο, ο εκδοτικός οίκος Διεθνές Βήμα σας προσκαλεί σε μια συζήτηση για το βιβλίο «Στην υπεράσπιση του σοσιαλισμού», που περιλαμβάνει ομιλίες του Φιντέλ Κάστρο που δόθηκαν το 1989.

Όταν ο οπορτουνισμός αγνοεί ακόμη και τα πραγματολογικά στοιχεία

Δημοσιεύτηκε: 6/11/2018


του Βασίλη Λιόση


Έχουμε αναφερθεί κατά καιρούς στη νεόκοπη άποψη του ΚΚΕ που αφορά την απόρριψη επί της ουσίας τόσο της δικής του ιστορίας, όσο και της ιστορίας του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος. Δεν πρόκειται για κριτική αποτίμηση που οφείλει πέρα από κάθε αμφιβολία να κάνει ένας κομμουνιστικός φορέας, αλλά για υιοθέτηση παλιών, δοκιμασμένων, μικροαστικών κι εν τέλει αποτυχημένων αντιλήψεων στο κίνημα. Αφορμή για το παρόν σημείωμα αποτελεί ένα κείμενο του Ριζοσπάστη στις 3-4/11/18, με τον τίτλο «Η στρατηγική της Κομμουνιστικής Διεθνούς στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» που υπογράφεται από κάποιον Θ.Λ. (αλήθεια ο συντάκτης του εν λόγω κειμένου δεν έχει το θάρρος της άποψής του;). Ας δούμε κωδικοποιημένα τα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής και που αποδεικνύουν ότι η ηγεσία του ΚΚΕ έχει επιλέξει έναν ολισθηρό δρόμο αναθεώρησης βασικών μαρξιστικών και λενινιστικών αρχών, στο όνομα μιας δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας.

του Βασίλη Λιόση




Έχουμε αναφερθεί κατά καιρούς στη νεόκοπη άποψη του ΚΚΕ που αφορά την απόρριψη επί της ουσίας τόσο της δικής του ιστορίας, όσο και της ιστορίας του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος. Δεν πρόκειται για κριτική αποτίμηση που οφείλει πέρα από κάθε αμφιβολία να κάνει ένας κομμουνιστικός φορέας, αλλά για υιοθέτηση παλιών, δοκιμασμένων, μικροαστικών κι εν τέλει αποτυχημένων αντιλήψεων στο κίνημα. Αφορμή για το παρόν σημείωμα αποτελεί ένα κείμενο του Ριζοσπάστη στις 3-4/11/18, με τον τίτλο «Η στρατηγική της Κομμουνιστικής Διεθνούς στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» που υπογράφεται από κάποιον Θ.Λ. (αλήθεια ο συντάκτης του εν λόγω κειμένου δεν έχει το θάρρος της άποψής του;). Ας δούμε κωδικοποιημένα τα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής και που αποδεικνύουν ότι η ηγεσία του ΚΚΕ έχει επιλέξει έναν ολισθηρό δρόμο αναθεώρησης βασικών μαρξιστικών και λενινιστικών αρχών, στο όνομα μιας δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας.

του Βασίλη Λιόση




Έχουμε αναφερθεί κατά καιρούς στη νεόκοπη άποψη του ΚΚΕ που αφορά την απόρριψη επί της ουσίας τόσο της δικής του ιστορίας, όσο και της ιστορίας του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος. Δεν πρόκειται για κριτική αποτίμηση που οφείλει πέρα από κάθε αμφιβολία να κάνει ένας κομμουνιστικός φορέας, αλλά για υιοθέτηση παλιών, δοκιμασμένων, μικροαστικών κι εν τέλει αποτυχημένων αντιλήψεων στο κίνημα. Αφορμή για το παρόν σημείωμα αποτελεί ένα κείμενο του Ριζοσπάστη στις 3-4/11/18, με τον τίτλο «Η στρατηγική της Κομμουνιστικής Διεθνούς στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» που υπογράφεται από κάποιον Θ.Λ. (αλήθεια ο συντάκτης του εν λόγω κειμένου δεν έχει το θάρρος της άποψής του;). Ας δούμε κωδικοποιημένα τα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής και που αποδεικνύουν ότι η ηγεσία του ΚΚΕ έχει επιλέξει έναν ολισθηρό δρόμο αναθεώρησης βασικών μαρξιστικών και λενινιστικών αρχών, στο όνομα μιας δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας.

του Βασίλη Λιόση




Έχουμε αναφερθεί κατά καιρούς στη νεόκοπη άποψη του ΚΚΕ που αφορά την απόρριψη επί της ουσίας τόσο της δικής του ιστορίας, όσο και της ιστορίας του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος. Δεν πρόκειται για κριτική αποτίμηση που οφείλει πέρα από κάθε αμφιβολία να κάνει ένας κομμουνιστικός φορέας, αλλά για υιοθέτηση παλιών, δοκιμασμένων, μικροαστικών κι εν τέλει αποτυχημένων αντιλήψεων στο κίνημα. Αφορμή για το παρόν σημείωμα αποτελεί ένα κείμενο του Ριζοσπάστη στις 3-4/11/18, με τον τίτλο «Η στρατηγική της Κομμουνιστικής Διεθνούς στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» που υπογράφεται από κάποιον Θ.Λ. (αλήθεια ο συντάκτης του εν λόγω κειμένου δεν έχει το θάρρος της άποψής του;). Ας δούμε κωδικοποιημένα τα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής και που αποδεικνύουν ότι η ηγεσία του ΚΚΕ έχει επιλέξει έναν ολισθηρό δρόμο αναθεώρησης βασικών μαρξιστικών και λενινιστικών αρχών, στο όνομα μιας δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας.

του Βασίλη Λιόση


Έχουμε αναφερθεί κατά καιρούς στη νεόκοπη άποψη του ΚΚΕ που αφορά την απόρριψη επί της ουσίας τόσο της δικής του ιστορίας, όσο και της ιστορίας του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος. Δεν πρόκειται για κριτική αποτίμηση που οφείλει πέρα από κάθε αμφιβολία να κάνει ένας κομμουνιστικός φορέας, αλλά για υιοθέτηση παλιών, δοκιμασμένων, μικροαστικών κι εν τέλει αποτυχημένων αντιλήψεων στο κίνημα. Αφορμή για το παρόν σημείωμα αποτελεί ένα κείμενο του Ριζοσπάστη στις 3-4/11/18, με τον τίτλο «Η στρατηγική της Κομμουνιστικής Διεθνούς στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» που υπογράφεται από κάποιον Θ.Λ. (αλήθεια ο συντάκτης του εν λόγω κειμένου δεν έχει το θάρρος της άποψής του;). Ας δούμε κωδικοποιημένα τα κυριότερα σημεία που χρήζουν κριτικής και που αποδεικνύουν ότι η ηγεσία του ΚΚΕ έχει επιλέξει έναν ολισθηρό δρόμο αναθεώρησης βασικών μαρξιστικών και λενινιστικών αρχών, στο όνομα μιας δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας.

Η ιστορία των μισθών των 5$ την ημέρα του Χένρι Φορντ: Δεν είναι αυτό που νομίζετε

Δημοσιεύτηκε: 31/10/2018

Henry ford 1919.jpg

 

του Τιμ Γουόρσταλ 

μετάφραση: Άρης Ντα Κούνια Ντα Κώστα Ντίας

Αναδημοσιεύεται από το www.forbes.com

 

 

«Εκείνη την εποχή, οι εργάτες λάμβαναν περίπου 2,25$ την ημέρα, για τα οποία δούλευαν βάρδιες των εννέα ωρών. Ήταν αρκετά καλά λεφτά για εκείνες τις μέρες, αλλά η κούραση ήταν τόσο μεγάλη που πολλοί δεν άντεχαν. Ο ρυθμός αλλαγής του προσωπικού του Φόρντ ήταν πολύ υψηλός. Το 1913, η εταιρία Φορντ προσέλαβε περισσότερους από 52.000 άντρες για να διατηρήσει ένα εργατικό δυναμικό των 14.000 μόνο. Καινούργιοι εργάτες χρειάζονταν μια δαπανηρή περίοδο προσαρμογής, κάνοντας τα πράγματα χειρότερα για την εταιρία. Επίσης, κάποιοι εργαζόμενοι απλά έφευγαν από την αλυσίδα παραγωγής για να παραιτηθούν και να ψάξουν για δουλειά αλλού. Τότε η αλυσίδα σταματούσε και η παραγωγή αυτοκινήτων έπαυε. Το αυξημένο κόστος και οι καθυστερήσεις στην παραγωγή απέτρεπαν τον Φορντ να πουλάει τα αυτοκίνητά του στη χαμηλή τιμή που ήθελε. Δραστικά μέτρα απαιτούνταν αν ήταν να αυξήσει την παραγωγή»[i].